dr Kaja Kowalczewska

Doktor nauk prawnych, radca prawny
Adiunkt w Katedrze Kryminalistyki, Prawa Karnego i Międzynarodowego

Zajmuję się badaniami nad prawem konfliktów zbrojnych, a w szczególności wpływem nowych technologii na normy prawne i etyczne. Za rozprawę doktorską pt. „Śmiercionośne systemy z postępującą autonomicznością – analiza prawnomiędzynarodowa” (UJ, 2018) otrzymałam I nagrodę w XXII edycji konkursu im. prof. Remigiusza Bierzanka.

Jestem radcą prawnym i współpracuję z Fundacją Frank Bold w Krakowie, dlatego zajmuję się również prawem ochrony środowiska jak i bezpieczeństwem informacji.

Zainteresowania naukowe:
Interesuję się w szczególności prawem sztucznej inteligencji, prawem konfliktów zbrojnych, prawem ochrony środowiska, prawem administracyjnym oraz międzynarodowym prawem publicznym.

Prowadzone przedmioty:
Prawo międzynarodowe publiczne, Obsługa klienta w administracji publicznej, Europejskie prawo administracyjne, Prawo ochrony środowiska, Ochrona danych osobowych i informacji niejawnych, Instytucje i prawo UE, Środowisko jako dobro wspólne Europejczyków

Przykłady publikacji z ostatnich lat

1. Unia Europejska wobec autonomicznych systemów śmiercionośnej broni (LAWS) – znacząca ludzka kontrola jako fundament wiarygodnej sztucznej inteligencji [w:] red. B. Fischer, A. Pązik i M. Świerczyński, Wolters Kluwer, 2021, [przyjęte do publikacji].
2. Sztuczna inteligencja na wojnie. Perspektywa międzynarodowego prawa humanitarnego konfliktów zbrojnych. Przypadek autonomicznych systemów śmiercionośnej broni, Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa 2021, s. 1-261. [w druku]
3. The Role of the Ethical Underpinnings of International Humanitarian Law in the Age of Lethal Autonomous Weapon Systems, “The Polish Political Science Yearbook”, vol. 48(3), 2019, s. 464-475, DOI: https://doi.org/10.15804/ppsy2019305
4. Kontrolowana czwarta rewolucja wojskowa, czyli zobowiązanie państwa do badania legalności środków i metod walki [w:] „Wykorzystanie dronów i robotów w systemach bezpieczeństwa. Wybrane aspekty", red. M. Skarżyński i R. Kamprowski, Wydawnictwo Naukowe Wydziału Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań 2019, s. 5-26.
5. Drony a zabójcze roboty. Prawo międzynarodowe wobec nowych technologii wojskowych, [w:] Czego pragną drony, red. A. Kil, R. Nahirny, M. Zamorska, Wydawnictwo Naukowe Katedra, Gdańsk 2017, s. 91-126.
6. Системная трактовка международного права и новые военные технологии [w:] Prawo międzynarodowe publiczne wobec wyzwań XXI wieku, red. B. Kuźniak, M. Ingelevič-Citak, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2016, s. 179-189.
7. Społeczność międzynarodowa wobec systemów bojowych bezzałogowych pojazdów latających, współautorstwo z J. Kowalewskim, [w:] Automatyzacja i robotyzacja współczesnego pola walki wyzwaniem dla prawa międzynarodowego, red. M. Szuniewicz, Akademia Marynarki Wojennej, Gdynia, 2015, s. 173-200.
8. [z M. Casenove], APT—the New Cyberforce?, „Polish Quarterly of International Affairs”, Vol 3/2015, s. 7-20.
9. Bardziej niż maszyn potrzebujemy człowieczeństwa. Kilka refleksji nad zasadą humanitaryzmu w świetle propagandy wojennej, „Kultura Bezpieczeństwa. Nauka – Praktyka – Refleksje” Vol. 18, 2015, s. 86-101.

Recenzje:
1. Recenzja, William H. Boothby, Weapons Law and The Law of Armed Conflict, (2nd ed.), Oxford University Press, Oxford: 2016, „Polish Yearbook of International Law”, 2016, s. 279-282.
2. Recenzja, Noam Zamir, Classification of Conflicts in International Humanitarian Law: The Legal Impact of Foreign Intervention in Civil Wars, Edward Elgar Publishing, Cheltenham, UK; Northampton, MA: 2017, „Polish Yearbook of International Law”, 2017, s. 317-319.

Sprawozdania i raporty:
1. Conference report: New technologies and AI - legal and practical aspects of the ecosystem of confidence, 16-17 October 2020, Poland (online), Kaja Kowalczewska, Adam Pązik, „International Review of Law, Computers & Technology”, 2021, Vol. 35, s. 1-9, DOI:10.1080/13600869.2021.1906479
2. Współautorstwo raportu stanowiącego załącznik do założeń do strategii rozwoju sztucznej inteligencji (AI) – zagadnień prawnych i etycznych (rekomendacje przygotowane pro bono, na zaproszenie i pod kierunkiem Ministerstwa Cyfryzacji, przez środowiska zainteresowane rozwojem AI w Polsce), listopad 2018, podrozdział: Broń autonomiczna a prawo międzynarodowe publiczne, s. 224-226.

Redakcja naukowa:
1. Systemy Dronów Bojowych. Analiza problemów i odpowiedź społeczeństwa obywatelskiego, red. nauk. K. Kowalczewska i J. Kowalewski, Wydawnictwo Naukowe Scholar 2015.

Udział aktywny:
1. 28.05.2021, online, XIII Konferencja Naukowa Międzynarodowego Prawa Humanitarnego pt. „Współczesne wyzwania dla międzynarodowe prawa konfliktów zbrojnych”, Wydział Dowodzenia i Operacji Morskich Akademii Marynarki Wojennej oraz Wydział Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego, referat: Transhumanizm a międzynarodowe prawo humanitarne konfliktów zbrojnych
2. 15.04.2021, online, III Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa "Autonomiczne roboty w systemach bezpieczeństwa narodowego", Wydział Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza, referat: Znacząca ludzka kontrola jako nowy standard prawa międzynarodowego?
3. 16-17.10.2020, online, Konferencja Nowe technologie i sztuczna inteligencja. Aspekty prawne i praktyczne ekosystemu zaufania, Uniwersytet Pedagogiczny im. KEN w Krakowie, referat: Za i przeciw wojskowym zastosowaniom SI
4. 17.09.2020, online, Konferencja „70 years of the European Convention on Human Rights and Fundamental Freedoms: challenges and prospects”, Mykolas Romeris University, referat: Applicability of ECHR to the Turkish Operations in Syria [z Piotr Łubiński],
5. 7.05.2020, online, Konferencja BILETA 2020, referat: AI and new military technologies – is there a regulation method?
6. 5-6.11.2019, Kraków, Polska, Międzynarodowa Konferencja Naukowa Odpowiedzialność za zbrodnie międzynarodowe. Konkluzje i perspektywy, Krakowska Akademii im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego, referat: Zagadnienie odpowiedzialności państwa za użycie zakazanych broni podczas konfliktu zbrojnego.
7. 21-27.06.2019, Freiburg, Niemcy, 2019 RSS Pioneers Workshop in conjunction with Robotics: Science and Systems Conference, University of Freiburg, Germany, poster: Dehumanization of Warfare – Coding Law of Armed Conflicts.
8. 25-27.10.2017, Yerevan, Armenia, 40th Anniversary of 1977 Additional Protocols to the Geneva Conventions: Confirmed Relevance to the Contemporary Armed Conflicts, Russian-Armenian University, referat: Dehumanisation of international humanitarian law at the crossroads.
9. 08.04.2014, Paryż, Francja, Écoles de Saint-Cyr Coëtquidan w Paryżu przy wsparciu Ministerstwa Obrony Narodowej Francji, „Robots and lethality”, referat z J. Kowalewskim: Ramy etyczne dyskusji o systemach autonomicznych.
10. 10-12.12.2013, Mediolan, Włochy, Kaspersky Student conference „CyberSecurity for the Next Generation”, finalista European Round, referat: Cyber? Yes. Attack? Legally speaking, it depends....
11. 13-15.03.2013, Praga, Republika Czeska, PhD Training School on Contemporary Challenges to International Criminal Law, ISCH COST Action IS1003 „International Law Between Constitutionalisation and Fragmentation: the role of law in the post-national constellation”, referat: Międzynarodowa cywilna odpowiedzialność prywatnych spółek wojskowych

Organizacja:
1. 5 ton nad ziemią. Systemy dronów bojowych oczami społeczeństwa, 29 stycznia 2016 roku, Warszawa, Polska.
2. The Trilateral Youth Forum, The German-Polish-Russian Trialogue, 28 września – 2 października 2015, Moskwa, Rosja.
3. VII Konferencja Międzynarodowego Prawa Humanitarnego, 6-7 czerwca 2014, Gdynia, Polska.
4. Kobieta w Prawie. Woman in law, Międzynarodowa konferencja ekspercka, 16-17 marca 2012, Kraków, Polska.

Studia
1. 2019, doktor nauk prawnych na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego.
2. 2013, Master of Arts in European Interdisciplinary Studies w Kolegium Europejskim w Natolinie
3. 2012, Master 2 en droit international privé et du commerce international (recherche) na Wydziale Prawa Uniwersytetu Panthéon-Assas w Paryżu
4. 2011, Master 2 en droit privé économique (professsionnel) na Wydziale Prawa, Ekonomii i Zarządzania Uniwersytetu w Orléans
5. 2011, magister prawa na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego

Staże naukowe
1. 2017, Thessaloniki, Grecja, Thessaloniki Summer School „International Humanitarian Law: Current Developments & Challenges”.
2. 2017, Melbourne, Australia, the Program on the Regulation of Emerging Military Technologies.
3. 2016, Łękuk Mały, Poland, International Summer School, „The History before the Court. International law and the study of the past”.
4. 2015, Haga, Niderlandy, kwerenda w The Peace Palace Library.
5. 2014, Monachium, Niemcy, Munich Advanced Course in International Law, A No Man’s Land in International Law? Towards a New Public International Law for the Cybersphere'.
6. 2014, Sztokholm, Szwecja, Erasmus Intensive Programme - Law, Logic and Technology - Global Legal Research and Information Management Workshop for PhD Students.

1. Komisja Europejska, wykonawca w projekcie Jean Monet Module, Protection of Fundamental Rights in the European Union, (ref: 620847-EPP-1-2020-1-PL-EPPJMO-MODULE).
2. PMI IMPACT. asystent w projekcie Controlling Illicit Trade of Tobacco in the Era of Fast Change, Instytut Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk w Warszawie, 2017- 2018.
3. NCN, współpracownik w projekcie OPUS Regulacja elektronicznych systemów dostarczania nikotyny (e-papierosów): krajowe i międzynarodowe wyzwania prawne, (UMO 2016/21/B/HS5/02065).
4. NCN, stypendium ETIUDA 4 „Zasada humanitaryzmu i konieczności wojskowej jako kardynalne zasady międzynarodowego prawa humanitarnego i przeglądu prawnego; nowych środków walki. Analiza prawna w świetle nabywania bojowych systemów z postępującą autonomicznością” (UMO-2016/20/T/HS5/00231). [Principles of humanity and military necessity as fundamental considerations of international humanitarian law and legal review of new weapons. Legal analysis in the light of lethal autonomous weapon systems acquisition.]
5. NCN, kierownik projektu PRELUDIUM 7 „Dylemat autonomicznych systemów bojowych w świetle zasad międzynarodowego prawa humanitarnego” (UMO-2014/13/N/HS5/01208). [Dilemma of lethal autonomous weapon systems in the light of the principles of international humanitarian law.]

Stypendia
1. Minister Nauki i Szkolnictwa, Doskonała Nauka (wsparcie monografii naukowych), DNM/SP/463520/2020, 2020-2021.
2. NAWA, Program PROM, Międzynarodowa wymiana stypendialna doktorantów i kadry akademickiej, Holandia 2020-2021.

Nagrody:
1. I nagroda w XXII edycji konkursu im. prof. Remigiusza Bierzanka, Polski Czerwony Krzyż, wrzesień 2020, za rozprawę doktorską pt. „Śmiercionośne systemy z postępującą autonomicznością – analiza prawnomiędzynarodowa”.
2. I nagroda w XV edycji konkursu im. prof. Remigiusza Bierzanka, Polski Czerwony Krzyż, czerwiec 2012, za pracę magisterską pt. „Odpowiedzialność prywatnych spółek wojskowych w prawie międzynarodowym”.
3. I nagroda Student Paper Contest, Polish Quarterly of International Affairs, Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, 16.05.2014, za artykuł [współautorstwo z M. Casenove] pt. „APT - the new cyberforce?”.

1. od 2021 członek Grupy Roboczej ds. Sztucznej Inteligencji przy Kancelarii Prezesa Rady Ministrów (GRAI).
2. od 2020 członek Komisji ds. Upowszechniania Międzynarodowego Prawa Humanitarnego przy Zarządzie Głównym Polskiego Czerwonego Krzyża.
3. od 2020 współpracownik Fundacji Instytut Bezpieczeństwa i Rozwoju Międzynarodowego.
4. 2015-2016, ekspert w programie Counter Unmanned Autonomous Systems: Priorities. Policy. Future Capabilities, MCDC NATO-ACT.
5. 2013-2016, koordynator projektu Społeczeństwo obywatelskie wobec rozwoju polskich bojowych bezzałogowców, finansowanego z Funduszy EOG (Aktywni Obywatele).
6. 2011-2013, koordynator projektu UNODC Case Law Database, Ośrodek Międzynarodowego Prawa Humanitarnego i Praw Człowieka WPiA UJ.